De naam Lesscher
Voor de betekenis van de naam Lesscher kunnen we terecht
in het boek van B.J. Hekket: Oost Nederlandse familienamen, hun ontstaan
en hun betekenis.
Hekket geeft als naamsvarianten: Lesschers, Lesker,
Liesker. Hij vergeet de variant Lesger te noemen, terwijl dit er diverse
takken Lesger zijn, waarvan er tenminste een direct van de boerderij
stamt. Ik waag het te betwijfelen of de spellingsvariant inderdaad van
Lesscher afstamt. Ik heb nergens een dergelijke relatie kunnen leggen.
Hekket haalt een aantal bronnen aan waarin de boerderij
Lesscher genoemd wordt. In 1475 wordt Lesscher Liesker genoemd, in 1495
Lesker en in 1499 Letseker.
Over de betekenis zegt Hekket: "in de 11e eeuw wordt
aldaar (Volthe, gemeente Weerselo) ene Liuzekin vermeld, wiens naam een
diminutief (=verkleinwoord) van Liuze is, dat zelf op zijn beurt van Liuda
stamt, van "liud" (= volk).
Het erve is dan naar de bewoner genoemd, niet door aanhechting van de
uitgang '-ink', maar door 'er'."
Voor 1811 worden de bewoners van boerderijen in Twente
genoemd naar de naam van het erf. Als een boer sterft zonder mannelijke
nakomelingen blijft de erfdochter op de boerderij wonen. Haar man neemt de
naam aan van het erf. Zo is de naam Lesscher een aantal malen in
vrouwelijke lijn vererft. Ook na 1811 werden de bewoners nog naar het erf
genoemd. Ze kwamen alleen niet meer met die naam in de officiële stukken
terecht.
Mannelijke Lesschers die naar een andere boerderij
vertrekken verliezen hun oorspronkelijke naam. Soms werd de
oorspronkelijke naam en de nieuwe naam aan elkaar verbonden. Bijvoorbeeld
Jan Leferink op Reinink of Herm Jan Möllink op Lesscher. Ook zijn alle
bronnen niet allemaal even consequent met het gebruik van de namen. De ene
keer heeft iemand Lesscher en de andere keer Mollink.
De kinderen kregen de naam van het erf, maar soms zie je ook opeens weer
een kind dat de oorspronkelijke naam van de vader krijgt. Dit gebeurt
vooral rond 1811, toen iedereen een vaste naam moest aannemen.
Het mag duidelijk zijn: genealogie bedrijven in het
Overijsselse is een tamelijk ingewikkelde kwestie vanwege de vele
wisselingen van naam. Het is dan ook niet altijd even makkelijk de juiste
relaties te vinden. Daarnaast is de naamkeuze vaak nogal beperkt. Binnen
een gezin kunnen meerdere kinderen met dezelfde naam voorkomen.
Berent Smeijers (ca. 1710-1779) en Jenne Lesscher (ca. 1712-1768) hebben
bijvoorbeeld drie zoons die Jan, Joannes of Johannes heten. Tenminste twee
daarvan leven tegelijkertijd. De jongste wordt aangeduid met Jan jr.
Daarnaast hebben ze nog twee dochters die beide volwassen worden en
Johanna heten.
naar boven